829 Het litteken van de dood

Iedereen heeft het over Jan Wolkers. De biografie is af. Het litteken van de dood, geschreven door Onno Blom. ‘Wat ga je nu doen,’ vroeg Jan aan Onno, toen deze in 2006 wegging bij de Bezige Bij. ‘Ik wil promoveren,’ zei Onno, misschien wel om zijn vader te evenaren of overtreffen, want die zei tegen zijn zoons dat de familie met zíjn promotie wel zijn hoogtepunt had bereikt. ‘Ik wil promoveren op een groot Nederlands kunstenaar,’ zei Onno. ‘Die zijn er niet zoveel,’ zei Jan meesmuilend. Ze keken elkaar aan en het besluit was genomen.

In 2007 overleed Jan Wolkers, vandaag precies tien jaar geleden. Vandaag was ook de promotie en vanaf vandaag is Het litteken van de dood verkrijgbaar in de winkel. Na alle romans en dagboeken nu het hele leven van Jan Wolkers in een vuistdikke pil, die leest als een trein. Daarmee is misschien wel een tijdperk afgesloten, de tijd van de onstuimige seks, het onverbiddelijke leven en de onvermijdelijke dood. Zonder seks geen leven en zonder leven geen dood. Ze zitten aan elkaar als het begin en het einde van een touwtje. De boeken van Jan Wokers hebben hun diepe sporen in de Nederlandse literatuur getrokken. Iedereen kent ze, houdt van ze, herleest ze steeds opnieuw of verguist ze. Zijn beelden kom je her en der in het land tegen en zijn schilderijen ademen een ongekende rust en vitaliteit. Hij was zelf ook een performer, een man die ik graag hoorde met die hoge, astmatische stem, die zo kenmerkend was en zo gemakkelijk te imiteren is, met dat ’hè?’ achter elke anderhalve zin. Wat missen we hem elke dag nog. Hij neuriede net als ik psalmen als niemand het hoorde en nam stiekem gesprekken op om ze later in zijn boeken te kunnen gebruiken. Hij gaf overal commentaar op en bemoeide zich overal mee, werd van een groot schrijver ook een geliefde gast in veel tv-programma’s.

Ik weet nog waar ik Turks Fruit kocht, waar ik het las en herlas, met die steeds weer verzengende liefde en toch ook niet geringe seks, en ik weet nog om wie ik huilde toen ik de film voor het eerst zag. En iedere keer opnieuw wordt ik geraakt door zijn enorme kracht en vitaliteit, zijn liefde voor het nietige en het kwetsbare, zijn vuur tegen onrecht en schijnheiligheid en zijn vanzelfsprekendheid, hè, ook al is hij al tien jaar dood. Wat jammer dat zo’n groot man zich vaak zo erbarmelijk slecht kleedde.

Ate Vegter, 19 oktober 2017
http://www.atevegter.wordpress.com

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s