1729 Waarheid en fictie

Misschien heb je het al gelezen, maar voor een goed begrip van dit stukje is het handig om eerst het stukje van gisteren te lezen. Ik wacht wel even. Pom, pom, pom. Oké, daar gaan we. Ik ga iets zeggen over herinneringen en het schrijven van autobiografische verhaaltjes.

Ik heb gisteren geschreven over een gebeurtenis die ik meemaakte toen ik jong was. Wat herinner ik mij exact van die dag? Ik speelde onder de tafel met mijn broer Bram. We kregen de slappe lach. We hoefden niet mee naar de kerk. Dat is het.

Wat weet ik van de setting: Het was in Apeldoorn, het was zondag, wij hadden inderdaad dinky toys, ongeveer zoals ik ze beschreef, maar niet exact. We hadden ook de genoemde dierentuindieren met hun hekjes. De naam van de fabrikant wist ik niet goed meer. Mijn broer heeft mij daarbij geholpen. Ik heb dat later aangepast. Hij vertelde ook dat onze oudere broers dat meenamen omdat die daar werkten. Ik heb geschreven dat mijn vader het meenam. Dat heb ik zo gelaten omdat het beter in het verhaal past. Hij kwam ook inderdaad altijd met van alles thuis. Veel daarvan heb ik hier nog aan de muur hangen.

We speelden onder de tafel, waarvan de poten inderdaad door middel van een kruis verbonden waren. Ik weet niet waarmee we speelden. Ik vermoed eigenlijk dat we gewoon aan het ravotten waren zonder speelgoed.

Het Perzische tapijt, de cabriolet, het nadoen van de dieren, de geluiden van de vestibuledeur en de voordeur is allemaal verzonnen. Ik weet niet of ik alleen thuis moest blijven of Bram ook. Wel dat het heel bijzonder was dat we niet naar de kerk gingen. Daardoor heb ik het onthouden. Had het voorval van de slappe lach op een andere dag plaatsgevonden, dan was ik het allang vergeten.

Nu beïnvloedt al die schrijverij ook de herinnering. Het verhaal gaat interfereren met de oorspronkelijke herinnering. Je krijgt dan een herinnering aan de herinnering. Herman Koch schrijft daar ook over – en wie niet? Herinneringen zijn onbetrouwbaar, dat weet iedereen. Juist door het schrijven komen talloze details weer naar boven, dat is ook het aardige ervan, maar wat is waar? Soms weet je het zelf niet en het is maar de vraag is of je er de lezer mee moet lastigvallen. Het is voor het verhaal totaal onbelangrijk of iets waar gebeurd is of niet, maar het verhaal van gisteren durf ik rustig een waar gebeurd verhaal te noemen. Hoe het precies zit is alleen belangrijk voor de schrijver, die sommige elementen ook in andere verhalen kan laten terugkomen, waardoor het autobiografischer lijkt, terwijl er meer verzonnen is. Zoals Bertus Aafjes al zei: dichters liegen de waarheid. Fijne dag.

Ate Vegter, 25 maart 2020

 

H.J.F.M. Lodewijk:

1729a

 

5 Comments

  1. We speelden ook veel met houten blokken, sommige blokken hadden een vale kleur; groen of rood. Onze imagination was eindeloos, en hout heeft me (sindsdien) altijd geboeid.

    Geliked door 1 persoon

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s